Lãi suất vẫn neo cao: Gửi tiền ở đâu hiệu quả nhất?

Những ngày cuối tháng 5/2026, thị trường tiền gửi vẫn sôi động trong bối cảnh Ngân hàng Nhà nước (NHNN) liên tiếp có động thái chấn chỉnh cuộc đua lãi suất giữa các ngân hàng thương mại. Hàng loạt công văn yêu cầu kiểm tra, giám sát đã được phát đi trong các ngày 22–24/5, với mục tiêu giữ ổn định mặt bằng lãi suất để hỗ trợ phục hồi kinh tế.

Tuy nhiên, phía sau các động thái điều hành ấy là một thực tế khác: áp lực thanh khoản trong hệ thống vẫn hiện hữu, khiến nhiều ngân hàng – đặc biệt là nhóm quy mô vừa và nhỏ – tiếp tục duy trì mức huy động cao nhằm hút dòng tiền từ dân cư. Điều này khiến thị trường xuất hiện trạng thái khá đặc biệt: lãi suất niêm yết có xu hướng hạ nhiệt, nhưng các chương trình ưu đãi thực tế vẫn ở mức cao.

Với người có tiền nhàn rỗi, câu hỏi lúc này không còn đơn thuần là "gửi ngân hàng hay không", mà là "gửi ở đâu để vừa an toàn vừa tối ưu lợi suất?".

Theo khảo sát biểu lãi suất từ ngày 23–27/5, nhóm ngân hàng quốc doanh như Vietcombank, BIDV, VietinBank và Agribank hiện duy trì mức huy động thấp hơn đáng kể so với khối tư nhân. Lãi suất tiền gửi 12 tháng phổ biến quanh 5,2–6%/năm, trong khi kỳ hạn 6 tháng dao động khoảng 3,5–4%/năm.

Trong khi đó, nhóm ngân hàng thương mại cổ phần tiếp tục cạnh tranh mạnh ở các kỳ hạn trung và dài hạn. Một số ngân hàng như HDBank, LPBank, Sacombank, OCB, MBV hay Nam A Bank đang niêm yết lãi suất online phổ biến quanh 6,8–7,5%/năm tùy kỳ hạn và quy mô tiền gửi. Với các khoản tiền gửi lớn hoặc chương trình ưu đãi riêng, mức lãi suất có thể lên tới 8–8,5%/năm.

Đáng chú ý, VietBank hiện triển khai chương trình "Bắt đầu từ nhỏ, sinh lời thật to" với lãi suất ưu đãi lên tới 8,5%/năm cho kỳ hạn 15 tháng. Điều đáng nói là mức ưu đãi này không đòi hỏi khoản tiền gửi quá lớn, khách hàng chỉ cần từ 10 triệu đồng tại quầy hoặc từ 500.000 đồng trên ứng dụng số là có thể tham gia.

Ở chiều ngược lại, những mức lãi suất "2 chữ số" gây chú ý trên thị trường thực tế lại rất khó tiếp cận. Chẳng hạn, PVcomBank vẫn duy trì mức khoảng 10%/năm cho kỳ hạn 12–13 tháng, nhưng yêu cầu khách hàng duy trì số dư tối thiểu tới 2.000 tỷ đồng. Điều này khiến các mức lãi suất 7–8,5%/năm thực tế mới là vùng cạnh tranh đáng chú ý đối với phần lớn khách hàng cá nhân.

Trong bối cảnh hiện nay, có thể thấy gửi tiết kiệm đang dần lấy lại vị thế là một kênh đầu tư hấp dẫn.

Chỉ khoảng một năm trước, mức lợi suất 5–6%/năm bị xem là khá "kém cạnh" so với chứng khoán, vàng hay bất động sản. Nhưng hiện tại, khi vàng biến động mạnh, bất động sản thanh khoản chậm còn chứng khoán phân hóa sâu, mức sinh lời 7–8%/năm gần như không có rủi ro đang trở nên hấp dẫn hơn đáng kể.

Người gửi tiền hiện đứng trước ba lựa chọn khác nhau. Nếu ưu tiên an toàn tuyệt đối, nhóm ngân hàng quốc doanh vẫn là lựa chọn hàng đầu dù lãi suất thấp hơn thị trường. Ngược lại, nếu muốn tối ưu lợi suất, nhóm ngân hàng tư nhân quy mô vừa và nhỏ đang mang lại mức sinh lời hấp dẫn hơn ở các kỳ hạn 6–15 tháng.

Ngoài ra, thay vì "khóa" toàn bộ dòng tiền vào một kỳ hạn dài, nhiều chuyên gia khuyến nghị chiến lược gửi tiết kiệm theo kiểu "bậc thang" – chia tiền thành nhiều sổ với các kỳ hạn khác nhau để vừa tận dụng lãi suất cao hiện tại, vừa duy trì sự linh hoạt nếu thị trường tiếp tục biến động.

Theo đánh giá của một số chuyên gia tài chính, từ nay đến cuối quý III/2026, nhiều khả năng mặt bằng lãi suất huy động sẽ duy trì ở mức tương đối cao nhưng khó xảy ra một cuộc đua tăng nóng diện rộng như giai đoạn 2022. Nguyên nhân là NHNN đang thể hiện rõ quan điểm ưu tiên ổn định mặt bằng lãi suất nhằm hỗ trợ tăng trưởng kinh tế. Các biện pháp giám sát gần đây cho thấy cơ quan điều hành sẽ không để cuộc cạnh tranh huy động vượt khỏi tầm kiểm soát.

Tuy nhiên, áp lực thanh khoản và nhu cầu vốn trung – dài hạn của hệ thống ngân hàng vẫn còn lớn. Vì vậy, khả năng lãi suất giảm sâu trong ngắn hạn là không cao, đặc biệt ở nhóm ngân hàng tư nhân.

Trong kịch bản cơ sở, lãi suất huy động nhiều khả năng sẽ dao động quanh vùng hiện tại trong vài tháng tới, với sự phân hóa mạnh giữa nhóm ngân hàng quốc doanh và ngân hàng thương mại cổ phần.

Điều đó đồng nghĩa, giai đoạn hiện nay có thể xem là một trong những thời điểm hiếm hoi mà người gửi tiền vừa có cơ hội hưởng mức lợi suất tương đối cao vừa không phải chấp nhận rủi ro lớn như nhiều kênh đầu tư khác trên thị trường.