Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị doanh nghiệp Nhật Bản đầu tư vào hạ tầng thông minh, năng lượng xanh

Trong chuyến thăm chính thức Nhật Bản, sáng 9/11 tại Tokyo, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã tiếp và tọa đàm với lãnh đạo và đại diện các tập đoàn lớn của Nhật Bản, thuộc Liên đoàn các tổ chức kinh tế Nhật Bản (Keidanren) và Phòng Thương mại và Công nghiệp Nhật Bản.

Tại tọa đàm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho rằng hai bên cần chuyển hóa mối quan hệ từ "hợp tác truyền thống trên cơ sở tiếp nhận-chuyển giao" sang "hợp tác đồng kiến tạo, gắn kết sâu sắc về chuỗi giá trị và chuỗi cung ứng", hướng đến mục tiêu tăng trưởng chất lượng cao và nâng cao năng lực tự chủ chiến lược vì thịnh vượng của cả hai bên.

Do đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị các doanh nghiệp Keidanren nhìn nhận Việt Nam không chỉ là địa điểm sản xuất hoặc thị trường tiêu thụ, mà là đối tác chiến lược dài hạn để cùng phát triển sản phẩm, thử nghiệm mô hình mới và phát triển các công nghệ chiến lược.

Ông đề cập việc cùng xây dựng hệ sinh thái công nghiệp công nghệ cao, hợp tác về bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), xây dựng trung tâm dữ liệu quy mô lớn và phát triển các giải pháp AI.

Cùng ngày, tại Diễn đàn Công tư về hợp tác kinh tế và khoa học - công nghệ Việt Nam - Nhật Bản, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị hai bên tăng cường liên kết nghiên cứu, phát triển sản phẩm và thương mại hóa công nghệ.

Ông khuyến khích hình thành các trung tâm nghiên cứu, phòng thí nghiệm và chương trình phát triển công nghệ chung gắn với nhu cầu sản xuất và thị trường.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, hợp tác kinh tế là một trụ cột quan trọng trong quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Nhật Bản, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo ngày càng trở thành động lực phát triển mới.

Ông cho biết hai nước đã triển khai các nhiệm vụ nghiên cứu chung về bán dẫn trong năm 2026, đồng thời đề nghị ưu tiên hợp tác ở những lĩnh vực có tiềm năng và lợi ích chung như AI, bán dẫn, công nghệ sinh học, năng lượng sạch và công nghiệp thông minh.

Ông đề nghị doanh nghiệp Nhật Bản tiếp tục mở rộng đầu tư chất lượng cao tại Việt Nam, tăng cường hợp tác với doanh nghiệp Việt Nam trong nghiên cứu, thiết kế, phát triển công nghiệp hỗ trợ, sản xuất thông minh và nâng cao năng lực quản trị.

Về phía Việt Nam, các doanh nghiệp được đề nghị chủ động nâng cao năng lực công nghệ, chất lượng sản phẩm và tiêu chuẩn quản trị để từng bước đảm nhận các khâu có giá trị gia tăng cao hơn.

Tại cuộc tọa đàm với các tập đoàn Nhật Bản, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị doanh nghiệp quan tâm đầu tư vào hệ thống hạ tầng thông minh, các dự án năng lượng xanh, logistics xanh và công nghiệp xanh; cùng Việt Nam nghiên cứu công nghệ giảm phát thải, bảo đảm an ninh năng lượng với giá thành hợp lý và duy trì khả năng cạnh tranh của nền kinh tế.

Ông cũng nêu các lĩnh vực tài chính - ngân hàng, thị trường vốn, y tế kỹ thuật cao, dược phẩm và công nghiệp sinh học.

Về môi trường đầu tư, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết Việt Nam cam kết tiếp tục rà soát, cắt giảm thủ tục hành chính, giải quyết các điểm nghẽn về thể chế và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư; cung ứng đầy đủ, ổn định điện, nước, hạ tầng viễn thông, quỹ đất sạch và nguồn nhân lực.

Tại Diễn đàn Công tư, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam chứng kiến lễ trao các văn kiện hợp tác giữa doanh nghiệp, bộ và ngành hai nước. Các văn kiện tập trung vào công nghệ thông tin, AI, bán dẫn; năng lượng và chuyển đổi xanh; giáo dục - đào tạo, nghiên cứu khoa học; y tế; tài chính - ngân hàng, hàng không và đầu tư; nông nghiệp, giao thông thông minh và logistics.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng kết quả hợp tác Việt Nam - Nhật Bản trong giai đoạn tới cần được đo bằng những công nghệ được phát triển, sản phẩm được tạo ra, doanh nghiệp cùng trưởng thành và các thế hệ nhân lực chất lượng cao được đào tạo.

Việt Nam và Nhật Bản đã dành cho nhau thuế suất tối huệ quốc từ năm 1999. Theo thông tin của Bộ Ngoại giao Việt Nam, kim ngạch thương mại hai chiều năm 2025 đạt khoảng 52 tỷ USD, tăng khoảng 11% so với năm 2024 và gần gấp đôi mức 27,4 tỷ USD của năm 2014.

Trong 9 tháng đầu năm 2026, thương mại song phương đạt 43,71 tỷ USD, tăng 15,34% so với cùng kỳ năm trước. Việt Nam xuất khẩu sang Nhật Bản 23,18 tỷ USD và nhập khẩu từ Nhật Bản 20,53 tỷ USD.

Các nhóm hàng xuất khẩu có kim ngạch lớn của Việt Nam sang Nhật Bản gồm dệt may, phương tiện vận tải và phụ tùng, máy móc và thiết bị, điện thoại và linh kiện, máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện, gỗ và sản phẩm gỗ. Ở chiều ngược lại, Việt Nam nhập khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện; máy móc, thiết bị và phụ tùng; cùng các mặt hàng như sắt thép, linh kiện ô tô và hóa chất.

Về đầu tư, tính đến hết tháng 9/2026, Nhật Bản có khoảng 5.872 dự án còn hiệu lực tại Việt Nam, với tổng vốn đăng ký hơn 81 tỷ USD, đứng thứ ba trong số các quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam. Riêng 9 tháng đầu năm 2026, vốn đăng ký đầu tư của Nhật Bản đạt 2,65 tỷ USD.

Tại cuộc tọa đàm ngày 9/11, đại diện Keidanren bày tỏ mong muốn Việt Nam tiếp tục nâng cao chất lượng môi trường đầu tư, tăng cường cơ chế hợp tác song phương, đồng thời phát huy vai trò trong bảo đảm chuỗi cung ứng và duy trì thương mại tự do.

Đại diện các tập đoàn Nhật Bản thông tin về hoạt động đầu tư, kinh doanh tại Việt Nam và nêu các hướng hợp tác trong đào tạo nhân lực kỹ thuật, phát triển hạ tầng, năng lượng và chuyển đổi số.