1 năm thực hiện Nghị quyết 68: Lan tỏa khí thế khởi sự kinh doanh

Bộ Tài chính vừa có báo cáo kết quả 1 năm thực hiện Nghị quyết 68 - NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân.

Theo đánh giá của Bộ Tài chính, sau 1 năm Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết 68 - NQ/TW, tác động của Nghị quyết bước đầu thể hiện qua sự gia tăng mạnh mẽ số lượng doanh nghiệp (DN), hộ kinh doanh gia nhập, tái gia nhập thị trường; diễn biến tích cực trên thị trường chứng khoán; sự khởi sắc của hoạt động xuất nhập khẩu và đóng góp ngày càng lớn hơn của khu vực kinh tế tư nhân vào thu ngân sách nhà nước (NSNN).

Kết quả rõ nét nhất được ghi nhận là chất lượng thể chế, chính sách được cải cách, hoàn thiện, nâng cao .

Nhờ đó, tính đến ngày 15/4/2026, các bộ, ngành đã cắt giảm, đơn giản hóa 292 thủ tục hành chính (TTHC), 1.640 thủ tục kinh doanh; cắt giảm 2.594/6.974 điều kiện kinh doanh, đạt 37,2%.

Kết quả này tương ứng giảm khoảng 30,9% thời gian thực hiện TTHC và 38% chi phí tuân thủ, góp phần giảm gánh nặng chi phí, thời gian cho DN và tạo thuận lợi hơn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Ở cấp địa phương, UBND các tỉnh, thành phố đã giao sở, ngành xây dựng kế hoạch cắt giảm tối thiểu 30% thời gian xử lý TTHC; đồng thời đẩy mạnh cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình và triển khai TTHC không phụ thuộc địa giới hành chính trong phạm vi cấp tỉnh.

Một trong các "nút thắt" bấy lâu nay vẫn được nhắc đến là tiếp cận vốn. Báo cáo của Bộ Tài chính cho biết, nhờ triển khai quyết liệt các giải pháp, đến cuối tháng 12/2025 dư nợ tín dụng đối với DN nhỏ và vừa đạt trên 3,65 triệu tỷ đồng, tăng 21,73% so với tháng 12/2024.

Nhằm tạo thêm "đòn bẩy" tài chính từ NSNN, Chính phủ đang xem xét thông qua 02 Nghị định hướng dẫn cơ chế NSNN hỗ trợ lãi suất 2% đối với các khoản vay thực hiện dự án xanh, kinh tế tuần hoàn và dự án áp dụng khung ESG của DN thuộc khu vực kinh tế tư nhân, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh thông qua ngân hàng thương mại và thông qua các quỹ tài chính nhà nước theo chủ trương tại Nghị quyết 68-NQ/TW.

Hiện Bộ Tài chính cũng đang khẩn trương hoàn thiện dự thảo Nghị định về hoạt động của Quỹ Phát triển DN nhỏ và vừa trên cơ sở ý kiến thẩm định của Bộ Tư pháp để trình Chính phủ.

Nhằm cụ thể hóa chủ trương của Bộ Chính trị tại Nghị quyết 68-NQ/TW về chính sách ưu tiên cho DN nhỏ và vừa, DN khởi nghiệp sáng tạo tham gia chương trình, kế hoạch, dự án mua sắm công, Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội đã quy định các gói thầu xây lắp, mua sắm hàng hóa, gói thầu hỗn hợp cung cấp hàng hóa và xây lắp sử dụng NSNN có giá gói thầu không quá 20 tỷ đồng được dành cho DN nhỏ và vừa, trong đó ưu tiên DN do thanh niên, phụ nữ, đồng bào dân tộc thiểu số, người khuyết tật làm chủ, DN ở miền núi, biên giới, hải đảo.

Theo thống kê của Bộ Tài chính, tính đến tháng 3/2026, tổng số gói thầu hàng hóa và xây lắp có giá gói thầu dưới 20 tỷ đồng mà các DN nhỏ và vừa tham gia trúng thầu đạt hơn 25.960 gói, chiếm 95,5% (trên tổng số hơn 27.160 gói thầu), số lượng DN nhỏ và vừa trúng thầu là 12.085 DN.

Tổng giá trị trúng thầu của các gói thầu hàng hóa và xây lắp có giá gói thầu dưới 20 tỷ đồng mà DN nhỏ và vừa trúng thầu là 125.150 tỷ đồng, chiếm 94,8% trên tổng số hơn 131.930 tỷ đồng.

Đáng chú ý, khẩn trương thể chế hóa chủ trương tại Nghị quyết 68-NQ/TW và Nghị quyết 198/2025/QH15, Chính phủ đã tập trung chỉ đạo hoàn thiện khuôn khổ chính sách nhằm mở rộng không gian phát triển và tạo điều kiện để các DN tư nhân có năng lực tham gia các dự án quy mô lớn, quan trọng của quốc gia.

Trên nền tảng các quy định để mở rộng không gian phát triển kinh tế tư nhân được hoàn thiện, sau ba đợt khởi công, khánh thành đồng loạt trong năm 2025, cả nước đã khởi công, khánh thành 564 công trình, dự án với tổng mức đầu tư khoảng 5,2 triệu tỷ đồng, trong đó nguồn vốn tư nhân chiếm gần 75%.

Ngay sau khi Nghị quyết 68-NQ/TW được ban hành, khí thế khởi sự kinh doanh lan tỏa mạnh mẽ, thể hiện rõ qua số lượng DN, hộ kinh doanh đăng ký mới và quay trở lại hoạt động tăng đột biến.

Từ tháng 5/2025, bình quân mỗi tháng có khoảng 18 nghìn DN thành lập mới, tăng 37,8% so với bình quân 4 tháng đầu năm; số DN quay trở lại hoạt động đạt hơn 8,3 nghìn DN/tháng. Tính chung năm 2025, cả nước có gần 297,5 nghìn DN thành lập mới và quay trở lại hoạt động, tăng 27,4% so với năm 2024; tổng vốn đăng ký bổ sung vào nền kinh tế của khu vực kinh tế tư nhân ước đạt gần 6,4 triệu tỷ đồng, tăng 77,8%.

Đà phục hồi và gia nhập thị trường tiếp tục được duy trì trong 4 tháng đầu năm 2026, cả nước đạt 77.817 nghìn DN thành lập mới với tổng vốn đăng ký hơn 730 nghìn tỷ đồng và gần 400 nghìn lao động, tăng lần lượt hơn 50,7% về số DN và gần 50% về vốn so với cùng kỳ năm 2025. Cùng kỳ, hơn 41 nghìn DN quay trở lại hoạt động, tăng 8,6% so với cùng kỳ năm 2025, nâng tổng số DN gia nhập và tái gia nhập thị trường lên gần 120 nghìn DN, tăng 32,8%.

Những kết quả trên cho thấy tác động bước đầu của Nghị quyết 68-NQ/TW trong củng cố niềm tin, khơi thông động lực kinh doanh và thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân phát triển. Sau nhiều lần lỡ hẹn với mục tiêu 1 triệu DN, tính đến hết ngày 18/5/2026, cả nước có hơn 1,062 triệu DN đang hoạt động.

Trao đổi với Tạp chí Nhà đầu tư/Nhadautu.vn, luật sư Bùi Văn Thành, Trưởng Văn phòng Luật sư Mặt Trời Mới chia sẻ tác động rõ nét nhất của Nghị quyết 68 - NQ/TW đối với khu vực kinh tế tư nhân là sự chuyển dịch từ trạng thái thích ứng để tồn tại sang trạng thái có khát vọng vươn lên.

"Điều quan trọng nhất mà Nghị quyết 68 - NQ/TW tạo ra là niềm tin cho DN. Đây không chỉ là sự thay đổi về thể chế mà còn là sự thay đổi về nhận thức, tư duy chiến lược trong hoạt động đầu tư của DN tư nhân, doanh nhân và toàn bộ khu vực kinh tế tư nhân", luật sư Thành khẳng định.

Đồng tinh với nhận định này, GS. Trần Thọ Đạt, nguyên Hiệu trưởng Đại học Kinh tế Quốc dân cũng cho rằng, thay đổi lớn nhất mà Nghị quyết 68 - NQ/TW mang lại không nằm ở các con số mà nằm ở tư duy phát triển.

"Lần đầu tiên, khu vực kinh tế tư nhân được khẳng định rõ ràng là động lực quan trọng nhất của nền kinh tế. Đây là một bước ngoặt mang tính thể chế", GS. Đạt nói.