Gỡ rối cho xăng E10: Đừng bỏ qua những băn khoăn của người sử dụng

(KTSG) - Hai ngày trước hạn chót 1-6-2026 chuyển sang dùng xăng E10, Bộ Công Thương gửi văn bản cho hai hiệp hội ô tô và xe máy, đề nghị công bố các dòng xe tương thích với loại xăng E10. Bộ này cũng công bố bộ tài liệu để “giải đáp băn khoăn” với 85 câu hỏi - đáp. Tuy nhiên, hai văn bản này vẫn chưa làm rõ, trường hợp động cơ không thể dùng xăng E10 thì phải làm sao khi xăng khoáng không còn?

Theo yêu cầu của Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương) Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) và Hiệp hội các nhà sản xuất xe máy Việt Nam (VAMM) phải rà soát, đánh giá và xác định mức độ tương thích của các dòng ô tô, xe máy đang được sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu, phân phối và lưu hành tại thị trường Việt Nam đối với xăng E10. Cục Công nghiệp đề nghị các đơn vị tổng hợp danh mục các dòng xe: hoàn toàn tương thích với xăng E10; tương thích có điều kiện hoặc khuyến nghị kỹ thuật khi sử dụng xăng E10; không khuyến nghị sử dụng xăng E10, kèm theo nguyên nhân kỹ thuật và giải pháp xử lý (1).

Trong khi đó, theo bộ tài liệu 85 câu hỏi - đáp được Bộ Công Thương công bố, một dòng xe tải hạng nhẹ sản xuất từ năm 1996 và một số ít xe máy đời cũ của Suzuki chưa khẳng định sự tương thích với xăng E10. Tài liệu này cũng hướng dẫn, trong trường hợp phát hiện nhiên liệu có dấu hiệu bất thường, người dân cần ngừng sử dụng. Nếu đủ bằng chứng chứng minh lỗi do xăng E10 gây ra, đơn vị cung cấp xăng E10 chịu trách nhiệm trước tiên, sau đó đến cơ quan nhà nước quản lý xăng dầu (2).

Tuy nhiên, dựa vào nội dung của cả hai văn bản được công bố nêu trên, người dùng vẫn chưa hết băn khoăn. Thứ nhất, dữ liệu xe không tương thích xăng E10 chưa phải là kết quả cuối cùng vì còn chờ kết quả rà soát của các nhà sản xuất ô tô, xe máy. Thứ hai, trong trường hợp có những dòng xe mà động cơ không tương thích được với xăng E5, E10 thì người dân phải làm sao? Việc truy trách nhiệm khi động cơ trục trặc không quan trọng bằng việc, động cơ sẽ chạy bằng nhiên liệu gì khi không còn bán xăng khoáng? Thứ ba, cần ghi nhận một số liệu cũng do Bộ Công Thương đưa ra: xăng E10 tương thích hơn 90% xe đang lưu hành (3). Như vậy, vẫn còn gần 10% xe không tương thích E10 liệu có tương thích E5 hay không, đây cũng là dữ liệu chưa được làm rõ. Con số gần 10% này dù thấp nhưng với hàng chục triệu ô tô, xe máy ở Việt Nam thì không phải là con số nhỏ.

Nên chăng, Bộ Công Thương tính toán lại lộ trình, có thể duy trì thêm xăng khoáng song song với xăng sinh học trong giai đoạn chuyển tiếp. Bởi lẽ, hiện nay, nhiều nước phát triển vẫn duy trì xăng khoáng. Chẳng hạn, theo số liệu của VOV, xăng E10 được bắt đầu sử dụng tại Úc từ năm 2003 nhưng đến nay nước này vẫn sử dụng bốn loại xăng là RON 91, RON 95, RON 98 và E10(4). Việc sử dụng xăng E10 được thực hiện theo hướng dẫn của nhà sản xuất động cơ, đây là kinh nghiệm có thể áp dụng ở Việt Nam.

Theo Bộ Công Thương, phần lớn các vấn đề gây tranh cãi xoay quanh E10 trong thời gian qua xuất phát từ tâm lý e ngại thay đổi hoặc thông tin chưa được kiểm chứng trên mạng xã hội. Lý do được Bộ Công Thương đưa ra hoàn toàn đúng. Tuy nhiên, để người dân thật sự hết băn khoăn, cần có thêm thông tin giải đáp được câu hỏi nếu động cơ không tương thích được cả xăng E5 lẫn E10 thì giải pháp đưa ra là gì?

(1) https://thanhnien.vn/bo-cong-thuong-de-nghi-danh-gia-cong-bo-o-to-xe-may-tuong-thich-xang-e10-185260530144947513.htm

(2) https://vnexpress.net/bo-cong-thuong-giai-dap-ve-xang-e10-5080024.html

(3) https://thesaigontimes.vn/bo-cong-thuong-xang-e10-tuong-thich-hon-90-xe-dang-luu-hanh/

(4) https://vov.vn/kinh-te/ngoai-xang-e10-australia-van-su-dung-ron-91-95-va-98-post1295676.vov